تبلیغات
ثقلین 59 - احکام موسیقی

اللهم عجل لولیک الفرج ______ تقدیم به دایی شهیدم...! ناقابل ___

احکام موسیقی
نظرات () |

دختران و موسیقى

تمامى فقیهان شیعى بر حرمت موسیقى و غنا اتّفاق نظر دارند.[۱]

سؤال:دف زدن در مجالس عروسى توسط زنان چه حکمى دارد؟

پاسخ:استفاده از آلات موسیقى براى نواختن موسیقى لهوى جایز نیست اما آوازخوانى در مجالس عروسى بعید نیست براى زنان جایز باشد.[۲]

دختران و موسیقى

تمامى فقیهان شیعى بر حرمت موسیقى و غنا اتّفاق نظر دارند.[۱]

سؤال:دف زدن در مجالس عروسى توسط زنان چه حکمى دارد؟

پاسخ:استفاده از آلات موسیقى براى نواختن موسیقى لهوى جایز نیست اما آوازخوانى در مجالس عروسى بعید نیست براى زنان جایز باشد.[۲]

فلسفه حرمت موسیقى

با بررسى کوتاه در قرآن و روایات و سخن روان شناسان، مى توان موارد ذیل را از فلسفه هاى حرمت موسیقى دانست:

۱٫ انسان را به فساد و فحشا مى کشد.[۳]

۲٫ انسان را از یاد خدا غافل مى سازد.

۳٫ بر روان و اعصاب، تأثیر سویى دارد.[۴]

موسیقى و نکته ها

۱٫ هر آواز و آهنگى، حرام شمرده نمى شود; بلکه تنها آهنگ هاى مناسب با مجالس لهو و فساد، مشمول حرمت است و گوش دادن به آهنگ هایى که از این مشخّصه عارى بوده و یا مشکوک به نظر مى رسد، اشکال ندارد.

۲٫ طرب و لهو، دو واژه کلیدى است که در باب غنا و موسیقى به کار مى رود.

«طرب» به حالت سبک وزنى گفته مى شود که در اثر شنیدن آواز یا آهنگ، در روان و نفس آدمى پدید مى آید و او را از حد اعتدال خارج مى کند. این امر تنها به حالت شادى اختصاص نمى یابد; بلکه ممکن است از آهنگ هاى غم و حزن آور نیز به دست آید.[۵] «لهو» سازگارى و هم نوایى آواز و آهنگ نواخته شده با مجالس فساد و خوش گذرانى است; بدین معنا که ممکن است نغمه اى طرب انگیز نباشد;ولى ازنغمه هایى باشد که فقط در جلسات فاسقان و هواپرستان رایج باشد. به این آهنگ، لهوى مى گویند و اگر از هر دو مشخّصه (طرب و لهو) برخوردار باشد، به آن مطرب لهوى مى گویند.

ویژگى هاى موسیقى حرام

سؤال:آیا در موسیقى، «لهوى بودن» آن مطرح است یا محتواى شعرهایى که خوانده مى شود؟

به تعبیر دیگر، اگر اشعار خوب و مذهبى در قالب موسیقى مطرب و لهوى خوانده شود، آیا باز هم حرام است؟

پاسخ: همه مراجع: معیار در حرمت موسیقى، مطرب و لهوى بودن آن است; هر چند محتواى آن اشعار مذهبى و اسلامى باشد.[۶]

استماع موسیقى

سؤال:اگر استماع موسیقى هیچ گونه تأثیرى در انسان نداشته باشد، آیا باز حرام است؟

پاسخ: همه مراجع: اگر از نوع موسیقى حرام باشد، گوش دادن به آن جایز نیست; هر چند در شخص تأثیر نداشته باشد.[۷]

نکته: موسیقى حرام، غالباً آثار مخرّبى دارد و باعث بیگانگى از خدا و تحریک شهوت و آلودگى به مفاسد دیگر مى شود; و اگر به فرض، در موردى موسیقى حرام هیچ تأثیرى در روح و روان انسان بر جاى نگذارد، باز گوش دادن به آن جایز نیست.

سؤال:ویژگى هاى موسیقى حرام (بدون کلام) کدام است؟

پاسخ:داشتن ریتم تند، ایجاد رقص در شنونده، طرب انگیزى و لهوى بودن آن و تناسب با مجالس گناه و خوش گذرانى و فساد.[۸]

بهجت و صافى: استفاده از آلات موسیقى به طور مطلق حرام است.[۹]

تبریزى، سیستانى، مکارم و وحید: معیار حرمت موسیقى، لهوى بودن آن است که با مجالس گناه، خوش گذرانى و فساد تناسب دارد.[۱۰]

سؤال:در صورتى که در مجلسى، مجبور باشیم موسیقى مطرب و لهوى را تحمّل کنیم، آیا باز هم مرتکب گناه شده ایم؟

پاسخ: همه مراجع: اگر احتمال تأثیر مى دهید، با فراهم بودن سایر شرایط باید نهى از منکر کنید. اگر چنانچه حضور شما در آنجا باعث استماع موسیقى حرام و یا تأیید گناه گردد مجلس را ترک کنید; مگر آنکه باعث فتنه شود. در این صورت ماندن در آن محل به مقدار ضرورت اشکال ندارد. البتّه در صورت امکان باید از گوش دادن به موسیقى حرام، اجتناب ورزید و اگر صداى آن ناخواسته به گوش شما رسید، اشکال ندارد.

سؤال:شرکت در مجالسى که موسیقى و ترانه مبتذل پخش مى کنند در حالى که تذکّر فایده ندارد چگونه است؟

پاسخ: همه مراجع: شرکت در مجالسى که باعث استماع موسیقى حرام و یا تأیید گناه مى گردد، جایز نیست; مگر آنکه بتواند نهى از منکر کند.[۱۱]

تشخیص موسیقى

سؤال:ملاک و مرجع تشخیص موسیقى و غناى حرام در نظام اسلامى کیست: وزارت ارشاد، حوزه هنرى سازمان تبلیغات اسلامى، کارشناسان موسیقى، فقیهان، عرف مردم و یا شخص؟

پاسخ:همه مراجع: در تعیین و تشخیص موسیقى حرام و حلال، باید به عرف عام مراجعه کرد.[۱۲]

حکم انواع موسیقى

سؤال:آیا میان انواع موسیقى از قبیل اصیل (سنّتى)، کلاسیک، محلى، پاپ و… تفاوتى در حکم هست؟

پاسخ:همه مراجع: خیر; هیچ گونه تفاوتى میان آنها در حکم نیست و معیار حرمت استماع موسیقى، طرب انگیزى و لهوى بودن آن است.[۱۳]

تکثیر نوار موسیقى

سؤال:درآمدى که از رهگذر تکثیر و توزیع نوار و سى دى هاى موسیقى به دست مى آید، حلال است یا حرام؟

پاسخ:همه مراجع: اگر از نوع موسیقى حرام است، خرید و فروش و درآمد حاصل از آن، حرام مى باشد.[۱۴]

آموزش موسیقى

سؤال:حکم آموزش و یادگیرى نوازندگى آلات موسیقى چیست؟

پاسخ:آموزش و یادگیرى نوازندگى با آلات مختص به (لهو) جایز نیست و اگر از آلات مشترک باشد، به منظور استفاده مشروع و حلال، اشکال ندارد.[۱۵]

موسیقى شب عروسى

سؤال:حکم استفاده از دف و دایره زنگى در عروسى چیست؟

پاسخ:همه مراجع: استفاده از آلات موسیقى براى نواختن موسیقى مطرب و لهوى (مناسب مجالس گناه و خوش گذرانى)، جایز نیست و بین مجلس عروسى و غیر آن، تفاوتى وجود ندارد.[۱۶]

مجالس عروسى

سؤال:آیا جایز است زن در شب عروسى (در مجلس زنان)، غنا و آواز بخواند و عده اى به رقص و زدن بر روى میز و صندلى مشغول شوند؟ حکم شرعى چنین مجلسى چیست؟

پاسخ:همه مراجع (به جز تبریزى و خامنه اى): در فرض مذکور اشکال دارد.[۱۷]

تبریزى: اگر مرد یا پسر ممیّز در مجلس زنانه حضور نداشته باشد و از موسیقى لهوى نیز استفاده نکنند; آواز زن در مجلس زنان و رقص زن براى زنان و زدن بر میز و صندلى و مانند آن که از آلات موسیقى محسوب نمى شود اشکال ندارد.[۱۸]

خامنه اى: اگر کیفیت زدن به شیوه متداول در عروسى هاى سنّتى باشد و لهو محسوب نشود و نیز رقص زن براى زنان، باعث تحریک شهوت و یا مفسده دیگر نگردد، اشکال ندارد.[۱۹]

آهنگ هاى صدا و سیما

سؤال:گاهى از صدا و سیما آهنگ هایى پخش مى شود که به نظر مى رسد مناسب با مجالس لهو و خوش گذرانى است; در حالى که در نظر دیگران این چنین نیست! آیا مى توانم آنان را از گوش دادن به آن منع کنم؟

پاسخ: همه مراجع: بر شما واجب است به آن گوش ندهید; ولى نهى دیگران، مبتنى بر این است که آنان هم آن را موسیقى حرام بدانند.[۲۰]

موسیقى در محل کار

سؤال:من در مکانى کار مى کنم که صاحب آن همیشه به نوارهاى موسیقى مبتذل و حرام گوش مى دهد و من مجبور به شنیدن آن هستم; آیا این کار براى من جایز است یا خیر؟

پاسخ:همه مراجع: اگر احتمال تأثیر مى دهید ـ با تحقق سایر شرایط ـ باید او را نهى از منکر کنید و اگر نمى پذیرد، چنانچه مجبورید در آن مکان حضور داشته باشید، کار کردن در آنجا براى شما اشکال ندارد; ولى باید به موسیقى حرام گوش ندهید. و اگر صداى آن بدون دلخواه به گوش شما رسید، اشکال ندارد.[۲۱]

[۱]. امام خمینى، المکاسب المحرمة، ج ۱، باب الغناء.

[۲]. اجوبة الاستفتائات، خامنه اى، ص ۲۴۹، م ۱۱۳۵٫

[۳]. در حدیثى از نبى اکرم(صلى الله علیه وآله) آمده است: «الغِناءُ رُقِیَّةُ الزِّنا»; «غنا نردبان زنا است.»بحارالانوار، ج ۷۶، باب۹۹، الغناء.

[۴]. ر.ک: تفسیر نمونه، ج ۱۷، ص ۲۴٫

[۵]. المکاسب المحرمه، ج ۱، باب الغناء.

[۶]. استفتائات امام، ج ۲; مکاسب محرمه، س ۲۵; خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س ۱۱۵۷; بهجت، وسیلة النجاة،ج ۱، م۱۴۴۹; صافى،جامع الاحکام،ج۱،س۱۰۰۳; مکارم،استفتائات،ج۲،س ۷۰۸٫

[۷]. امام، استفتائات، ج ۳، سؤالات متفرقه، س ۱۱۰; مکارم، استفتائات، ج ۲، س ۶۹۴ و ۶۹۸; صافى، جامع الاحکام، ج۱، س ۱۰۰۳ و ۱۰۱۷; خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س ۱۱۳۱ و ۱۱۳۵ و ۱۱۵۵٫

[۸]. تحریرالوسیله، ج ۱، مکاسب محرمه، م ۱۳; فاضل، جامع المسائل، ج ۱، س ۱۰۰۵ و ۹۸۷ و ۹۸۸و ۹۷۴; خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س ۱۱۲۷ و ۱۱۳۲٫

[۹]. صافى، جامع الاحکام، ج ۱٫ س ۹۹۵ و ۱۰۱۸٫

[۱۰]. سیستانى، منهاج الصالحین، ج ۲، م ۲۰; مکارم، استفتائات، ج ۱، س ۵۱۹ و ۵۲۰٫

[۱۱]. مکارم، استفتائات، ج ۲، س ۷۱۹ و ج ۱، س ۵۳۷; صافى، جامع الاحکام، ج ۱، س ۱۰۱۱ و ۱۰۱۳ و ج ۲، س ۱۴۶۶ و ۱۴۷۷ و ۱۴۷۵; تبریزى، استفتائات، س ۱۰۴۵ و ۱۰۷۱ و ۱۰۷۴; فاضل،جامع المسائل، ج ۱، س ۹۴۸ و ۹۴۶ و ۹۵۰ و ج ۲،س ۹۴۷;خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س ۱۴۲۷ و ۱۴۲۹ و ۱۱۵۴٫

[۱۲]. مکارم، استفتائات، ج ۲، س ۶۵۹; صافى، جامع الاحکام، ج ۱، س ۹۹۴ و ۱۰۱۸ و ۱۰۲۰; تبریزى، استفتائات، س ۱۰۷۷ و ۱۰۵۰ و ۱۰۵۹; فاضل، جامع المسائل، ج ۱، س ۹۹۶; خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س ۱۱۵۴ و ۱۱۲۷; سیستانى، منهاج الصالحین، ج ۲، م ۲۰; نورى.

[۱۳]. صافى، جامع الاحکام، ج ۱، س ۱۰۰۲، خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س ۱۱۲۷ و ۱۱۴۶; مکارم، استفتائات، ج ۱، س ۵۲۷; تبریزى، استفتائات، س ۱۰۴۳٫

[۱۴]. خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س ۱۲۱۰ و ۱۱۶۵; مکارم، استفتائات، ج ۲، س ۸۱۲ و ج ۱، س ۵۱۸; توضیح المسائل، مراجع م ۲۰۵۵ و ۲۰۶۷ و ۲۰۶۸٫

[۱۵]. امام، استفتائات، ج ۲، مکاسب محرمه، م ۲۶; خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س ۱۱۴۴; تبریزى، استفتائات، س ۱۰۷۸; فاضل، جامع المسائل، ج ۱، س ۹۹۲; مکارم، استفتائات، ج ۲، س ۷۱۱، سیستانى، منهاج الصالحین، ج ۲، م ۱۱٫

[۱۶]. خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س ۱۱۳۴; امام، استفتائات، س ۲۵٫

[۱۷]. مکارم، استفتائات، ج ۱، س ۵۳۵; صافى، جامع الاحکام، ج ۱، س ۱۰۲۳٫

[۱۸]. تبریزى، صراط النجاة، ج ۶، س ۱۴۵۶ و ۱۴۴۸ و ۱۴۴۴٫

[۱۹]. خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س ۱۱۳۳، ۱۱۳۴، ۱۱۶۶ و ۲۴۹٫

[۲۰]. فاضل، جامع المسائل، ج ۱، س ۹۲۹; خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س ۱۱۴۰; امام، تحریرالوسیله، ج ۱، القول فى شرایط وجوبهما، م ۲، منهاج الصالحین، ج ۲، م ۱۲۷۱٫

[۲۱]. مکارم، استفتائات، ج ۱، س ۱۱۶۰; صافى، جامع الاحکام، ج ۱، س ۱۰۱۶; فاضل، جامع المسائل، ج ۱، س ۹۳۳ و ۹۴۷; خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س ۱۱۳۸، ۱۱۵۸ و ۱۰۶۴٫

منبع



:: مرتبط با: مطالب آزاد ,
:: برچسب‌ها: احکام ,
نویسنده : بسیجی
تاریخ : سه شنبه 9 اسفند 1390
زمان : 03:26 ب.ظ


.:: This Template By : Theme-Designer.Com ::.









» تعداد مطالب :
» تعداد نویسندگان :
» آخرین بروز رسانی :
» بازدید امروز :
» بازدید دیروز :
» بازدید این ماه :
» بازدید ماه قبل :
» بازدید کل :
» آخرین بازدید :